FÀKAN

2014 09 18 jὲmukan

Donkibaru

An balimaw, aw ni ʃu : Mohamɛd Ture

Mali kura lamɛnnikɛlaw, aw ni ʃu : Modibo Danbɛlɛ

Mohamɛd Ture :

Bì sɔgɔmada in na, Gawo sìgida la, mɔgɔ bà caman Bɔra k’u ka nisɔngoya Jira Mali kɔrɔnfɛla bànbaanci-jɛkuluw jogo la Alze sìgikafɔ la. U ye a Jira k’a fɔ ko a ‘maa murutilenw bɛ a Laɲini kà Alze kumaɲɔgɔnya, lafiya o ni bɛn kan, Weleku. A girinkajɔ Bolodara Gawo mara o denmisɛnninw ani musow ka tɔnw fɛ.

Modibo Danbɛlɛ :

Fàrafinna cɛmancɛ-jamana la, ‘mɔgɔ murutilenw minnu ye u bolonɔ Blà Brazanfil bɛnkan na, ye ‘kulu kura wɛrɛ Sìgi ni a bɛ Weele ko G7 Siriri. ‘Mɔgɔ caman bɛ nin jὲkulu la i n’a fɔ kὲlɛkɛ-politiki ani ‘sɔradasitɔn wolonfla komin Seleka ka ‘fàrankan-kulu kɔrɔ anti Balaka, MLCJ, RJ, UFR, UFR fondamental ani FDPC. A ka laɲini fànba ye kà sabali, bɛn ani sìgida dònni ani bɔli ‘da kelen fɛ o ko ka Sinsin jamana ‘kɔnɔ.

Mohamɛd Ture :

Nizeriya jamana fìnitigiw ye Boko Haram ka dànkari Kɔnduga sìgida kama Cyὲn kilomɛtri (bàmɛtɛrɛ) 38 ni Mayduguri ‘cɛ. A jaadisiw (jaadikɛla) kɛmɛ ani ‘kɔ Fàgara a kὲlɛw ‘sèn fɛ. Kɔnduga sìgida mɔgɔw ye Nizeriya jamana cὲdenw waleya Fo, bari a fìnitigiw ye a jaadisi-jɛkuluw (jaadikɛla-jɛkuluw) ka kὲlɛkɛ-minɛnw caman Sɔrɔ a bàlawu kɔ fɛ.

Modibo Danbɛlɛ:

Dunuya jamanaw ka kelenyatɔnba, n’o ye ONU, ale ka fὲrɛba kɛnɛ kan, lajɛɛrɛ dɔw bolodalen dòn bì, kùnflanintu jòlibɔn bàna min ye mɔgɔ 2500 Fàga Fàrafinna tlebin-yanfan fɛ. A bɛ nà bolowulili Kɛ sariyasɛbɛn dɔ ni Amerique (Amerika) jamana y’a Ladon. Sariyasɛbɛn in min kɔnɔna la, a bɛ Лini jamanaw fɛ, u ka dɛmɛ Blà kà Taa teliya la ani togodala-dɔkɔtɔrɔso ani kà kɛnɛya baarakɛlaw Blà kà Taa kɛnɛ kan ani kà dugutaga kɔnni n’o bɛ bàna bɛ yɔrɔ minnu na kà o waleyaw wuli kà Bɔ yen.

Mohamɛd Ture:

Islamismara, n’o ye Etat islamique (Silamɛjamana), ka milisiw (kanakuluw) tintinnen ni kὲlɛkɛ-minɛnba, n’o ye char de combat (gὲlɛden-fililan) caman, ye Kirdiw ka dugudennin 16 Minɛ Siri jamana kɛɲɛka la, Curki (Curce) dànfara la. Siri adamadenya o ni maaya hakɛ tɔn n’o ye Observatoire sirien des Droits de l’Homme (Maaya Hakεw Kɔlɔsili-tɔn Siri ‘tɔgɔ la) ye, ni a dagalen dòn Lɔndɔnn, ka lakalita fɛ, Kirdiw sìgidamɔgɔw bà caman Bòlila nijuguyalifagali siranko fɛ.

Modibo Danbɛlɛ :

Ɔstraliya fanga ɲɛmɔgɔ, Toni Abɔt, Ko ale ka fanga ye tawuli da Minɛ mɔgɔw minnu bɛ bàlawu ani nijuguya Kɛ diinɛ ‘tɔgɔ la. Jaadi klɛkɛdenw, n’u bɛ Siri ani Irak, klɛ ɲɛmɔgɔw kɛlen kà weele Blà ko kà ta Wuli Ɔstraliya jamana fanga la.

Mohamɛd Ture :

Bì don, Sekɔtland jamanadenw caman bɛ taalen kàlata la ; ko min ka kan k’a Latigɛ ni Sekɔtland jamana Bɛ hɔrɔnya nɔ fɛ. A jatew y’a Jira ko ‘maa caman ye Sekɔtland yɛrɛmahɔrɔnya lafasabagaw ye.

Ukraine Okraniya jamatigi, Petro Poroʃɛnko, Bɛ ‘tagama la Waʃintɔnn DC, n’o ye Amerika jamana faaba kɔnɔna ye. A ni jamanatigi Barak Obama ka kan kà ‘hakilifalen-falen Kɛ ani a ka kan kà kuma Amerika ‘wasadenso flanan, n’o ye Congrès. A ka kuma kɔnɔna la, Poroʃɛnko, ni a tùn ye mugu cìli jɔli bɛnkan sɛbɛn Sɔrɔ ni ‘mɔgɔ murutilen ye minnu bɛ Risi jamana kanu na, bɛ Sɔn k’a cɛ Sìri fìnitigiw ka dɛmɛ ɲinini na Amerika jamana fɛ kà Fàra Waʃintɔnn kɛlen kà tɔrɔmɔjɔ dolar miliyɔn 70 min lahidu Tà a ka jamana ye.

 

Alze sìgikafɔ

Minisiri (setigi) Abdulay Jɔp, Mali minisiri (setigi) min bɛ Mali jamana ani jamana wɛrɛ ‘cɛ koɲɛw Лɛnabɔ, n’ale ye fanga ka ɲɛmɔgɔ ye sìgikafɔ in na, min bɛ ka Kɛ Alzekaw fɛ yennin nɔ. A ye a Sɛmɛntiya kùnnafoni-sɛbɛn independant ka lasigiden ka ɲinikali ‘sèn fɛ, ko a ka dya, jkuluw ka ɲɔgɔnfaamuyabaliya kuma dɔw lajlen kan, ko o n’a ta o ta, ko sìgikafɔ ma Blà fɔlɔ ko sabu la fàn bɛɛ la mɔgɔw minnu bɛ yen Alze yen nɔ, bɛɛ ŋaniya de ye bɛnkan sɔrɔli ye, yaasa basigi bɛ se ka na Mali jamana ‘kɔnɔ cogo min na, kelenya ani jkafɔ o kɔnɔna na. Ko ale kɔni dalen dòn a la, ŋa halisa Mali kura cdenw tɛ sɛngɛ u ka sɛgɛsɛgɛli la. Ka kuma di nin problème (gɛlɛya) dɔnbagalajɛw ma. U ka walawalali kɛ an ye, ka fɛsɛfɛsɛli k’an ye yaasa maaw bɛ se ka faamuyali sɔrɔ. O de

Alze sìgikafɔ hukumu kɔnɔna la, Mohamɛd Ture ye ‘ɲininkali Kɛ Maitre Ibrahim Bɛrte la. Ale ye sariya baarakɛla ye kà Bɔ Bamakɔ. An ka a ka seereyaw Lamɛn.

Maitre (kr) Bɛrte:

N balimakɛ n bɛ min Fɔ i ye, Alzeko, n’a Лɛna, a ka d’an bɛɛ lajὲlen ye. Mais (nka), ne sigalen B’a ma. Sabu la, jɔnbaaya klɛ tɛ Ban. Jɔnbaaya klɛ, o ‘ban man di dɛ. Лɔgɔnyebaliya fana klɛ ‘ban man di. Parce que (bari) ko bɛ yɔrɔ min na bi-bi in na, minnu kɛlen dòn kà marifa ni mugu Tà fàso jamana Mali kama, min tùn bɛ u kùn n’u kan ‘cɛ, u y’a Da kɛnɛ kan sisan de. An tùn b’a Dɔn ko nin de tùn B’u ‘kɔnɔ o: k’an Fara-fara kà Bɔ ‘ɲɔgɔn na walasa u kà Se k’u sago Sɔrɔ. U bɛ k’o waleya Kɛ mɔgɔ minnu ‘tɔgɔ la, o mɔgɔw yɛrɛ tɛ kà Sɔn o ma, n’u b’a Fɔ ko les trois régions du nord (kɔrɔnfɛ-marabolo saba). An balima minnu Bɛ yen nɔ, u b’a Dɔn ‘alanincyɛn k’a Fɔ, fàso Mali ye min Kɛ, maliden bɛɛ lajlen y’a Ye. Mali y’a Kɛ a seko n’a damanajira de la. ‘Se tɛ Mali ye o, mais (nka) baara min Kɛra kɔrɔn fɛ, a ma Dogo ‘mɔgɔ si la. U ‘fɛn o fɛn Flɛ kuma la Alze k’u ye bànbaganci ye, k’u ye mugu ni kisɛ tà, Mali de ye u Wolo, k’u ni Kɔgɔ, k’u Lakalan, k’u Kɛnɛya k’u Kɛ ‘fɛn ye bì, n’u bɛ Taa Wuli k’u bɛ Taa u Yaala kà ‘fɛn Kɛ k’u bɛ Mali Janfa. Donc (o la)  kɔrɔfɔ kùn de Flɛ nin ye. Alzeko n’a Лɛna, a ka di ne ye. Mais  (nka) ne ma D’a la parce que (bari) jɔnbaaya kὲlɛ de Bɛ yen. U bɛ kà jɔnbaaya Tà kà Mali Sɛgɛrɛ.

Mohamɛd Ture

Ayiwa, n’i y’a Lajɛ fana, dunuya keleyatɔn ani fàrajɛ-jamana caman y’a Wajibiya Mali jamanafanga kan, u ni mɔgɔ ninnu bɛ Se kà Sìgi kà Kuma ; nka an bɛ yɔrɔ min na sisan Wagadugu Kɛra, Alzer 1, Alzer 2…  Yala Mali jamanafanga yɛrɛ bɛ Se kà mun Kɛ walasa jyɛn bɛɛ, fàrajɛ-jamanaw bɛɛ kà Sɔn Mali ye ko ninnu tɛ ‘sɛbɛkɛlaw ye ?

Je crois que, ne hakili la, nin y’o de kuma selen ye, parce que (bari) n-ta-bɛ-n-kɔnɔ ka ‘ko tɛ Ban. N-ta-bɛ-n-kɔnɔ, a ka ‘ko tɛ Ban. Ninnu ta B’u ‘kɔnɔ de. U kɛlen bɛ kà ‘jὲɲɔgɔn jugu minnu Sɔrɔ, est-ce que (yala) i B’a kàla ma ? Ninnu Flɛ kuma min na i komin bì, u kɛlen bɛ kà ‘tɔnsigi wɛrɛ Kùnbɛn tugunni n 'kɔ Briksɛl, fàrajɛ-jamana kan ; ko k’u ka indépendance (yɛrɛmahɔrɔnya) D’u ma. A’ bɛ Alze k’an kà Bɛn, k’an kà Kɛ kelen ye. A’ bɛ Tla kà Taa k’a’ bɛ Taa ‘kulu wɛrɛ Wuli tugunni, n ‘kɔ, Bruksɛl; ko kà aw ka indépendance (yɛrɛmahɔrɔnya) D’a’ ma, n’o ye a’ ka fɛn ye. Mais bref (nka nin bɛɛ la) Mali y’a seko Kɛ. Il faut que (fo) minnu B’a la k’a Fɔ k’u bɛ Mali Wajibiya ko an ni ninnu kà Taa Kuma. U b’a Dɔn cɔ k’a Fɔ n’olu dòn u t’a Kɛ. Mais (nka) an bɛ kà Sɔn Ala ni an t’a fɛ bàlawu ka Wuli jamana kɔnɔna la. Mais (nka) ninnu minnu Flɛ nin ye, walahi ninnu t’a ɲɛlen fɛ. N’o tɛ, ‘fɛn o fɛn Bɛ kuma la, ancien minisiri (‘setigi kɔrɔ), ancien depite (‘wasaden kɔrɔ), ancien maire (‘galotigi kɔrɔ), minnu Bɛ kule la Fransi k’a Fɔ k’an y’u ka fɛnkɛ, a ye Fransi Sɔrɔ cogo jumɛn na? Mali de ye bourse (kàlanwari) D’a ma a ka T’a Lakalan. Donc, il faut que (O la, fo) kɔkanmɔgɔw, dɛmɛbaga minnu Bɛ nin ko la, u k’a Dɔn k’a Fɔ an tɛ Se kà ‘jamana kuturu bolo Tnɔmi kà D’a ‘kɔ, k’a ɲɔnkiri bànbaanciw ye. O ma Kɛ jyɛn ‘fàn si fɛ. Mais (nka) an yɛrɛ de fana y’an yɛrɛ Sìgi k’an bolo Da an sèn kan k’a Fɔ k’an tɛ kὲlɛ fɛ. O de ye nin Lase an ma o. N’o tɛ, n’an tùn ye kὲlɛ Kùnbɛn, an Bɛ min na, an tɛ K’a la.

 

Gawo mara mɔgɔw ka kannabɔli Mali tlaliko kuma la

Almustafa Ture

Mali Ye kelen ye, Mali tɛ Kɛ fla ye. Mali Ye bɛɛ de ta ye. Minnu Wulila k’a Fɔ ko Mali ka Tla olu Ye ‘mɔgɔ damadɔ de ye. U tɛ hali an ka population (fasojama) yɛrɛ Bɔ min Bɛ Gawo yan. O de kama bì, muso, denmisɛn ni maakɔrɔba, bɛɛ ye ŋaniya Tà ko bì, f’u ka Bɔ k’a Jira ‘jyɛn bɛɛ la ko Gawo tɛ Sɔn nin ma, ko Mali Ye kelen ye, Mali tɛ Tla fla ye. Mali ye « Un Peuple Un But Une Foi » (Fasojama kelen, kùntlenna kelen, Ŋaniya kelen). Bì-bì in na, an Ko non à l’AZAWAD (an tὲ AZAWADko la), non à la fédération du Mali (a tὲ kafojamana-ko la maliko la), non à l’autonomie  (an tὲ Mali fàn dɔ kɛli la k’i yɛrɛ Mara). An Bɔra nin de kama, k’a Jira autorité administrative (mara tìgilamɔgɔw) la, politikiw la, k’a Jira partenaire technique ani financierw (fὲɛrɛ dɛmɛdon-tɔnw ani musaka dɛmɛdon-tɔnw) la, opinion internationnale (‘jyɛnmɔgɔ) la ko gawokaw Ko non (an ma Sɔn). On est au Mali, seul le Mali qu’on reconnait (an Bɛ Mali de la, an bɛ Mali dɔrɔn de Lakodɔn). Le Mali est un et indivisible (Mali Ye kelen ye min tɛ Tla).

Marche (taama) da Minɛna kà Bɔ place de l’indépendance (yɛrɛmahɔrɔnya fὲrɛkɛnɛ) la kà Taa gouvernorat (kube) la. An y’o Di gouverneur (kubetigi) ma parce  que (bari) Etat représentant (jamana tɔgɔlamɔgɔ) de dòn. An ye pétition (laɲinisɛbɛn) D’a ma. A ka kan k’a Di ‘maa o maa min ma, min Kɛra MINUSMA ye, min Kɛra Barkhane ye, min Kɛra partenaire (jὲɲɔgɔn) ye, u bɛɛ k’a Dɔn k’a Fɔ ko Gawo, ko Mali Ye kelen ye. Mali tɛ Tla fla ye. An tɛ Sɔn fédération (kafojamanaya) ma. An tɛ Sɔn autonomie (yɛrɛmara) ma. Marche (taama) coordonnela (ɲɛmaaya Tàra) an ka autorité administrative (mara tìgilamɔgɔw), politique (politikimɔgɔw), militaire (sorasi) fɛ. O sababu la, an ka force de l’ordre (kana tìgilamɔgɔw) ye marche (taama) in sui (Kɔlɔsi) k’a Blà sira kan pour que débordement (walasa damatɛmɛ-wale) si kana K’a la.

U k’u Sìri i komin jamakulu kelen k’a Tà Kayi fo Labezanka, kà Bɔ Kidal fo Sikaso ; ko bɛɛ Ye kelen ye. An ka ‘ɲɔgɔn Minɛ kà ‘kan kelen Fɔ min ye Mali Ye kelen ye, Mali tɛ Tla fla ye. Et que nous soutenons les autorités politiques, administratives et militaires du Mali surtout (an fana bɛ Mali jamanafanga Sènkɔrɔ-madon ‘marakunda, ‘politikikunda, sanko ‘kὲlɛden-kunda). U bɛ ka négociation (fɔkabɛn) min kɛ Alze, an b’olu fana souteni pour que (sènkɔrɔ-madon walasa) k’a Jira ‘jyɛn na ko Mali Ye kelen ye . Ni marche (taama) ma Se k’a Лɛnabɔ, an b’a kɛ sit-in (potoroli) ye pour montrer aux autorités, aux partenaires et financiers, à l’opinion internationale (walasa k’a Jira fanga la, jὲɲɔgɔnw la, musakatigiw la, ‘jyɛnmɔgɔ la) ko malien (maliden) bɛɛ bɛ ‘kan kelen de Fɔ, ko Mali Ye kelen ye. Mali tɛ Tla fla ye.

Aysata Mayga:

Mali tɛ Tla bì, a tɛ Tla sinin. An bɛ cw nɔ fɛ. Cw mana Sà ‘yɔrɔ o yɔrɔ, an fana bɛ Sà yen. An B’an ka président (jamanatigi) fana nɔ fɛ. A ye min Fɔ, an B’o de ‘kɔ. Mali tɛ Tla bì, a tɛ Tla sinin.

I komin jama tùn ka ca, an ka kumakan Y’o de ye. N’u Ko bɛn, an bɛ Bɛn. N’u ko kὲlɛ, an labɛnnen dòn sisan kɔni parce que (bari) an Tɔɔrɔla. Vraiment (Cyɛn na), bɛɛ de jὲra sɔgɔmada in na kà Bɔ. Surakaw B’a la, bamananw B’a la, bɛlaw B’a la. An bɛɛ de Bɔra sɔgɔmada in na. An ko bɛn de. N’u ma Sɔn bɛn ma, ɔ sisan kɔni an bɛɛ de pretna (labɛnnen dòn). Mali kɔni tɛ Tla bì, a tɛ Tla sinin. An musow kɔni, an ta Ye nin de ye.

Ne kɔni bɛ min Fɔ région (marabolo) bɛɛ ye, bɛɛ ka Kɛ kelen ye. Mali tɛ Tla bì, a tɛ Tla sinin. Ni saya dòn, an bɛɛ ka Sà, Mali kɔni tɛ Tla. K’a da Minɛ Kidal fo Kayi, bɛɛ ka Sɔn o ma.

 

Sirabakasaara

Mamadu Haʃim Kumarɛ:

An bɛ kà mɔgɔw Fàra ‘ɲɔgɔn kan ka hakili Di ‘ɲɔgɔn ma. Nin réunion (ɲɔgɔnye) minnu bɛ nà Kɛ, u b’a Fɔ an ye an ka kan kà min Kɛ. O b’a To an ka kan kà min Kɛ. ‘Fɛn o fɛn n’o ka kan kà Fàra an kan kà nin ‘fɛn in Kɛ kà Лὲ walasa sirabakasaara ka Dɔgɔya kosɛbɛ Mali ‘kɔnɔ. Ne b’a Fɔ ko an ma ɲɔgɔnfaamuyakosɛbɛ de kɛ fɔlɔ. Parce que (bari) n’an ye ‘ɲɔgɔn Faamuya, a bɛ Kɛ. Foyi man kan kà Kɛ ni kὲlɛ ye. Fɛn dɔw bɛ Kɛ ni hakilinakow ye.

Usmann Kɔnɛ, kɛnɛya minisiri (setigi)

An ka baara tɛ dɔrɔn kà To mɔgɔ bànanenw kan k’u Furakɛ. An ka baara fana ye kà fὲɛrɛ Лini min bɛ bàna Kunbɛn. O de Y’an ka baara fànba ye. Ayiwa, n’i ye bàna Kunbɛn, a ka fusa ni bànafurakɛ ye. Bawo, n’i ye fὲɛrɛ Sɔrɔ kà sirabakasaara, k’a Lajɔ, o b’a To a kɔlɔɔlɔ tɛ Se an ka baarayɔrɔw ma.

 

Mamadu Haʃim Kumarɛ, sirabakow minisiri (setigi)

Casque (dibiri) minnu bɛ Dòn mɔgɔw kùn na, an bɛ Se k’a Lajɛ, tellement (cogo min na) a bɛ Se kà Fàra ‘ɲɔgɔn kan, k’a Kɛ casque (dibiri), mɔgɔw bɛ Se kà casque (dibiri) Sɔrɔ nɔgɔya la cogo min. Sira caman Dlara. Mɔgɔ caman tùn bɛ yen u bɛ moto Bòli permis (dàgalisɛbɛn) t’u ‘bolo. An bɛ nà a essaye (lajɛ) kà cogoya Sɔrɔ o la. Naaninan, assuranceko (jigiyasɛbɛn-ko), a bɛ Barika cogo min na pour que (walasa) mɔgɔw bɛ Se kà Dɛmɛ u bɛ Se kà assurance (jigiyasɛbɛn) Tà.

Polisiw (kanabaaw) bɛ yen kà Se kà sira Lajɛ kà réglementation (sirakan-sariya) Tiimɛ, mais (nka) ‘fɛn caman bɛ yen siraw ka kan kà Dla cogoya min na. O Y’anw ka responsabilité (jɔyɔrɔ) ye. Minnu ka kan kà moto Bòli olu ka permikow (dàgalisɛbɛn-ko) o fana responsabilité  (tìgilamaaw) Bɛ yen. Sabanan, protection civile (kasaaralaci) mɔgɔw fana ka responsabilité (sèn) B’a la. Santé (Kɛnɛya tìgilamɔgɔw) mɔgɔw ka responsabilité (jɔyɔrɔ) B’a la. Donc (o la) o jate kosɔn, an bɛɛ bɛ Fàra ‘ɲɔgɔn kan nin tle damadɔ in ‘kɔnɔ k’a Lajɛ an ka kuma ‘ɲɔgɔn fɛ. Bɛɛ k’a fɛta Fɔ. Bɛɛ ka dɔ K’i yɛrɛ ye.

Minisiri (setigi) Usmann Kɔnɛ

K’a Fɔ ko an bɛ Taa sɛbɛn Tigɛ fɔlɔ k’a tìgi ka Sɔrɔ kà Na furakɛli-kɛyɔrɔ la, nin si tɛ Лɛɲini. A tìgi bɛ Taa furakɛli la de. A sɛbɛntigɛ-kow, a musakakow, a furakɛlikow, olu bɛ Sɔrɔ kà Лɛɲini kɔ fɛ. U mana Se dɔrɔn ko urgence (bàna cunnenko) dòn, dɔgɔtɔrɔ b’i Лɛsin a ma. A seko Ye min ye ani dɔgɔtɔrɔso seko Ye min ye, o bɛɛ bɛ Blà ‘sèn kan kà Sɔrɔ k’a papierko (sɛbɛnko) n’a wari Лɛɲini.

Kan ni Yiriwa ‘tɔgɔ la, Dramann Keyta ye jὲmukan Sɛbɛn

 

Blàdon : 2016-07-07     Yɛlɛmako laban : 2016-07-07


I fɛla Fɔ fasiri kan :

Captcha

Jagomajira

Fàkan bataki

Sìgidɔn

Jyɛn jamanaw

 

Mali duguw

Daɲɛsɛbɛn

Maralenw

2018

2017

2017-12

2017-10

2017-09

2017-08

2017-07

2017-06

2017-05

2017-04

2017-03

2017-02

2017-01

2016

2016-12

2016-11

2016-10

2016-09

2016-08

2016-07

2016-06

2016-05

2016-04

2016-03

2016-02

2016-01

2015